Łagodny przerost prostaty (BPH – Benign Prostatic Hyperplasia) to jedna z najczęściej diagnozowanych dolegliwości urologicznych u mężczyzn w wieku dojrzałym. Postępujący rozrost tkanki gruczołowej i podścieliska prowadzi do zwężenia światła cewki moczowej, co utrudnia prawidłowy odpływ moczu z pęcherza. Choć we wczesnych stadiach choroba jest skutecznie kontrolowana za pomocą leków, z czasem zmiany strukturalne mogą wymagać zastosowania terapii zabiegowej. Rozwój technik małoinwazyjnych sprawił, że tradycyjne operacje otwarte są coraz częściej zastępowane przez procedury endoskopowe oraz wykorzystujące nowoczesne źródła energii, takie jak zabiegi HoLEP i HIFU.
Czym jest łagodny przerost prostaty (BPH)? Objawy, diagnostyka i wpływ na jakość życia
Łagodny przerost stercza polega na stopniowym powiększaniu się strefy przejściowej gruczołu krokowego. Ponieważ narząd ten otacza początkowy odcinek cewki moczowej, stopniowe powiększanie jego objętości wywołuje ucisk mechaniczny. Sytuacja ta zaburza fizjologiczny proces mikcji oraz doprowadza do stopniowych zmian w ścianie pęcherza moczowego, co negatywnie wpływa na codzienne funkcjonowanie pacjenta.
Dolegliwości towarzyszące BPH dzieli się na objawy przeszkodowe (związane z utrudnionym odpływem moczu) oraz podrażnieniowe:
- osłabiony, wąski lub przerywany strumień moczu,
- trudności z rozpoczęciem mikcji i konieczność wywierania tłoczni brzusznej,
- uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza po oddaniu moczu,
- częstoczomocz, czyli potrzeba częstego korzystania z toalety w ciągu dnia,
- nykturia, wywołująca konieczność wielokrotnego wybudzania się ze snu w nocy,
- naglące parcia na mocz, które są trudne do opanowania.
Rozpoznanie schorzenia wymaga przeprowadzenia szczegółowej diagnostyki. Lekarz urolog opiera się na wywiadzie chorobowym, badaniu per rectum (DRE), badaniu ultrasonograficznym (USG) układu moczowego z oceną zalegania moczu oraz oznaczeniu stężenia antygenu PSA we krwi. Istotnym badaniem czynnościowym jest również uroflowmetria, czyli bezinwazyjny pomiar tempa przepływu moczu przez cewkę.
Zabieg HoLEP (laserowa enukleacja prostaty). Na czym polega i jakie są zalety tej metody?
Procedura HoLEP (Holmium Laser Enucleation of the Prostate) to małoinwazyjna technika chirurgii endoskopowej wykorzystująca energię lasera holmowego. Zabieg polega na precyzyjnym wyłuszczeniu (enukleacji) przerosłej tkanki gruczolaka od torebki prostaty. Cała procedura odbywa się przez cewkę moczową, bez konieczności wykonywania nacięć na skórze brzucha.
Wyłuszczona tkanka zostaje przemieszczona do wnętrza pęcherza moczowego, gdzie za pomocą specjalnego instrumentu (morcelatora) jest rozdrabniana na małe fragmenty i odsysana na zewnątrz.
Do charakterystycznych cech metody HoLEP należą:
- możliwość przeprowadzania zabiegu u pacjentów ze znacznym powiększeniem gruczołu krokowego (nawet powyżej 100 ml),
- wysoki poziom precyzji oraz ograniczony poziom utraty krwi dzięki sprawnemu obkurczaniu naczyń przez laser,
- pozyskanie materiału tkankowego, który zostaje przekazany do rutynowego badania histopatologicznego,
- skrócony czas utrzymywania cewnika w pęcherzu w porównaniu do klasycznej elektroresekcji (TURP),
- mniejsze ryzyko wystąpienia ponownego rozrostu tkanki w odległym czasie.
Metoda HIFU w urologii. Jak działa leczenie prostaty falami ultradźwiękowymi?
Technologia HIFU (High-Intensity Focused Ultrasound) opiera się na wykorzystaniu skupionej wiązki fal ultradźwiękowych o wysokiej energii. Fale te są emitowane przez specjalną głowicę wprowadzaną do odbytnicy i precyzyjnie kierowane w wyznaczony obszar gruczołu krokowego. Działanie fali powoduje natychmiastowy wzrost temperatury w tkance docelowej, co prowadzi do martwicy koagulacyjnej komórek bez naruszania sąsiadujących struktur anatomicznych.
Cały zabieg przeprowadzany jest pod stałym nadzorem obrazowym, co umożliwia dokładne monitorowanie pola operacyjnego w czasie rzeczywistym i precyzyjne dawkowanie energii.
Główne aspekty metody HIFU obejmują:
- całkowity brak nacięć powłok skórnych i struktury cewki moczowej,
- ograniczenie urazu tkankowego wokół obszaru poddawanego działaniu fal,
- niskie ryzyko powikłań krwotocznych, co jest istotne u pacjentów obciążonych kardiologicznie,
- stosunkowo krótki okres hospitalizacji po zabiegu.
Porównanie zabiegów HoLEP i HIFU. Jak dobrać odpowiednią metodę leczenia?
Wybór odpowiedniej procedury zabiegowej zależy od dokładnej oceny stanu klinicznego pacjenta. Lekarz bierze pod uwagę objętość prostaty, budowę anatomiczną, stopień nasilenia objawów oraz ewentualne choroby współistniejące.
Metoda HoLEP jest powszechnie stosowana w przypadku znacznego i utrwalonego przerostu gruczołu krokowego, pozwalając na usunięcie przeszkody podpęcherzowej niezależnie od jej rozmiaru. Z kolei zabieg HIFU znajduje zastosowanie u pacjentów ze ściśle określonymi wskazaniami medycznymi, u których priorytetem jest ograniczenie inwazyjności procedury.
Dokładne określenie typu schorzenia wymaga odbycia kompleksowych badań kwalifikacyjnych. Pełną diagnostykę urologiczną oraz dobór metody leczenia dostosowanej do indywidualnych potrzeb pacjenta oferuje m.in. LUX MED Szpital Carolina, w którym pacjenci pozostają pod opieką wykwalifikowanych specjalistów urologii.
Rekonwalescencja i efekty po zabiegach HoLEP oraz HIFU. Jak wygląda powrót do formy?
Okres powrotu do sprawności po zabiegach z użyciem lasera holmowego czy fal ultradźwiękowych przebiega sprawniej niż po tradycyjnych operacjach chirurgicznych. Zazwyczaj pacjent może opuścić placówkę medyczną po usunięciu cewnika, co następuje w ciągu 1-3 dni od zabiegu.
W okresie pooperacyjnym zaleca się przestrzeganie określonych zasad:
- spożywanie odpowiedniej ilości płynów (około 2 litrów wody dziennie) w celu utrzymania prawidłowego przepływu moczu,
- unikanie intensywnego wysiłku fizycznego, dźwigania ciężkich przedmiotów oraz jazdy na rowerze przez okres od 3 do 4 tygodni,
- wstrzemięźliwość seksualną przez czas wskazany przez lekarza podczas wizyty wypisowej,
- stosowanie diety lekkostrawnej i zapobieganie zaparciom, które mogłyby wzmagać ciśnienie w miednicy mniejszej,
- przestrzeganie terminów kontrolnych wizyt urologicznych.
Większość pacjentów obserwuje wyraźne złagodzenie dolegliwości i poprawę strumienia moczu w pierwszych tygodniach po zabiegu, co znacząco podnosi jakość życia oraz ułatwia codzienne funkcjonowanie.
Artykuł sponsorowany
